Sıkça Sorulan Sorular
PROJE İLE İLGİLİ SIKÇA SORULAN SORULAR
Bir öğretmen/öğrenciyim. Biz de okulumuza teleskop istiyoruz. Ne yapmalıyız?
Eğer siz de bir el yapımı teleskop sahibi olmak isterseniz öncelikle bu linkteki yazımızı okuyup dilerseniz form doldurabilirsiniz. Bu formu doldurmanız bu işe hevesli okulları belirlememizde ve sponsor kurumlara sesimiziduyurmamızda bize yardımcı olacaktır. Dilerseniz sponsor bulunması için beraber çalışabiliriz.
Nasıl sponsor bulabiliriz?
Sponsor bir kuruma gittiğimizde önce isteğimizi anlatmamız gerekiyor. Bu sebeple bir tanıtım dosyası hazırladık. Bu linkte yer alan dokümanın çıktısını alabilir görüşmelere gittiğiniz zaman bu dokümanda yer alan bilgilerden faydalanabilirsiniz.
Sponsor arayışında,
- Belediyeler
- Valilik
- İl/İlçe Milli Eğitim Müdürlükleri
- Okul aile birlikleri
- Özel kurumlarla görüşmeler yapabilirsiniz.
Neden teleskop?
Projemizin annesi Nurcan Örtügen Gök’ün çocukken hayali astronot olmak idi. Büyüyünce teleskop alarak, gidemediği gökyüzünü ayağına getirdi. Akabinde aldığı teleskopu kullanamayınca teleskop yapmaya, teleskopu yakından tanımaya karar verdi. Erken yaşta teleskop kullanarak evrenle tanışan nesiller yetişirse bir gün hayallerinin gerçek olacağına inandı.
Neden el yapımı teleskop?
Bugün küçük bir teleskop yapmayı öğrenerek yarın daha büyük bir teleskopu üretebilecek bilgiye sahip olabiliriz. Ülkemizde hobi olarak ilgilenenlerin dışında teleskop imalatı yapılmamakta, yurtdışından ithal edilmektedir. Teleskop üretiminin artırılması ile maliyetlerin düşürülmesi hedeflenmektedir.
Günümüzde çok yüksek bütçelerle yurtdışından alınan teleskopların ve kurulan gözlemevlerinin yurtdışı bağımlılık sebebi ile verimli olarak kullanılamadığını düşünmekteyiz. Bu sebeple kullanımı kolay, yapımı elimizde olan, herhangi bir sorunda çözüm üretebileceğimiz el yapımı teleskopları hediye etmeyi uygun gördük.
Elbette ki daha az maliyetli hazır teleskoplar da var gökyüzünü tanımamıza yeter. Lakin biz aynı zamanda bilimsel materyal üretimini teşvik etmek istedik.
Birey/kurum olarak projeye nasıl katkı sağlayabilirim?
Birey(ler) ve kurum olarak teleskopların üretilmesi ve okullara ulaştırılması konusunda sponsorumuz olabilirsiniz. Bunun için iletişim formundan bize ulaşabilirsiniz.
Yine birey olarak projemizin sesinin duyurulması için de destek olabilirsiniz.
Projemizde gönüllü arkadaşların yardımı ile bir takım işler de yürümektedir. Sitemizi yapan, logomuzu yapan, bazen aracını bize tahsis eden gönüllülerimiz bulunmaktadır. Bunun dışında benim de bir tuzum olsun isterseniz iletişim formundan bizimle iletişime geçebilirsiniz. Teleskop üretiminde tekstilden tutun da varil üretenlere kadar bile bir çok sektör ile iç içeyiz. Ben alakasız bir iş yapıyorum nasıl bir faydam dokunur mu diye düşünmeyin.
Teleskopların okullarda kullanılıp kullanılmadığını nasıl anlıyorsunuz?
Bunu tam olarak ölçme imkanımız şimdilik yok. Lakin öğretmenlerimizden gözlem etkinliği yaptıkça fotoğraflarını bize göndermelerini istiyoruz. Elimize ulaşan fotoğrafları sitemizde izin ile yayınlıyoruz.
Neden sadece ilköğretim okullarını hedeflediniz?
Türkiye’deki ilköğretim sayısı 65.000 civarında. Bu bile yüksek bir rakam. Projeye bir hat çizilmesi gerekiyordu. Biz de kendi yapabileceklerimizi hesap ederek Türkiye’de 81 il, 81 ilköğretim okulu diyerek Yol’a çıktık. Çocukların gökyüzüne olan ilgi ve merakının çok daha fazla olduğu inancından hareketle ilk olarak ilköğretim okullarını baz aldık. Lakin bu demek değildir ki liseler ve üniversiteler için bu projenin devamını getirmeyelim.
Hediye edilen teleskopların teknik özellikleri nelerdir?
- Optik Model:Newtonian
- Kundak Modeli:Dobsonian
- Ayna Çapı:20cm
- Odak Uzaklığı:1050mm
- Odak Oranı:f/5
- Göz Mercekleri:9mm, 25mm süper plössl (1,25”)
- Büyütme Gücü:333X (3x barlow lens ile)
- Bulucu Dürbün:Kırmızı nokta bulucu
- Oküler Yuvası Soket Çapı :1,25”
- Kundak:Ahşap
- Optik Tüp Ebatları:1000mm
- Toplam Ağırlık:13kg
Hediye edilen teleskopların kullanım alanları nelerdir? Kurulumu nasıldır?
- Taşınabilir özelliğe sahiptir.
- Kurulumu, kullanımı oldukça kolaydır.
- Jüpiter ile uyduları, Uydumuz Ay ve kraterleri, Satürn’ün halkaları, Mars, Venüs’ün evreleri, yıldız kümeleri, ışık kirliliğinin durumuna göre de bulutsular ve gökada gözlemleri yapılabilir.
- Gece gökyüzü gözlemi için uygundur.
- Yeryüzü gözlemi de yapılabilir, ancak aynalı teleskop olduğu için cisimleri ters gösterir.
- Aparat takılarak güneş gözlemi yapılabilir.
- Aparat takılarak ay, gezegen fotoğrafları çekilebilir.
Hediye edilen teleskoplar bakım gerektiren bir şey midir?
Hediye ettiğimiz teleskoplar herhangi bir bakım gerektirmemektedir. Birincil ve ikincil aynası ellenmemeli, tozlardan korunmalıdır. Alüminyum kaplama yıllar geçtikçe özelliğini yitirmekte, görüntü netliğinde azalmaya başlamaktdır. 4-5 sene sonunda iyi/kötü korunma durumuna göre gerekirse yeniden kaplanmalıdır.
Teleskopumuzun aynaları çizilirse/kırılırsa ne yapacağız?
Birincil aynada herhangi bir çizilme olması durumunda çiziğin büyüklüğüne ve derinliğine göre ayna yeniden yapılabilir. Kırılması durumunda sıfırdan yapılması icab edecektir. İkincil aynanın çizilmesi/kırılması durumunda yenisinin temin edinilmesi gerekecektir.
TELESKOP YAPIMI İLE İLGİLİ SIKÇA SORULAN SORULAR
Teleskop yapmak için matematiğimizin iyi olması, optik bilgimizin oturmuş olması gerekir mi?
Özelikle teleskop aynası yapımı sabır, emek ve zaman isteyen bir uğraştır. Bilgi ve tecrübe, iyi optik kaliteye sahip ayna yapımını etkileyen faktörlerdendir, lakin internet üzerindeki kaynaklardan yararlanılarak isteyen herkes teleskop aynası ve teleskop yapabilir. Burada önemli husus başlangıç için hangi büyüklükte teleskop yapacağımıza karar vermektir. Ayna çapı büyüdükçe hesap edilmesi gereken faktör sayısı da değişecektir.
Kendi teleskopumu yapmak istiyorum. Ne yapmalıyım?
Teleskop yapımı ile ilgili soruların yanıtlarına bu link üzerinden ulaşabilirsiniz. Ayna yapımı ile ilgili videolar ise bu linkte yer almaktadır.
Kendi teleskobumuzu yapmaya karar verdik, ama yaparken yanımızda bir bilen olsun istiyoruz, okulumuza gelir misiniz?
Ayna yapımı ve teleskobun montajı ile ilgili bir video cd’si hazırlamaktayız. İnternetteki videolardan bakıp yine de yetersiz bulur iseniz aşama aşama bu videonun size yol göstereceğiniz düşündük. Teleskop yapmak için bizden kit temin edenlere bu cd’yi de vereceğiz. Bunun dışında eğer şartlarımız elverir ise tabiki okulunuz da böyle bir etkinliğe eşlik etmek isteriz.
Bir teleskopun maliyeti ne kadardır?
Okullara hediye ettiğimiz 8”(20 cm ayna çaplı), f/5 odak oranına sahip bitmiş bir aynalı dobson kundak teleskopun maliyeti yaklaşık 1.700TL+KDV’den başlamaktadır.
Kendi teleskopunuzu yapmak isterseniz yine aynı özelliklere sahip bir teleskopun yapımı için gerekli kitin maliyeti yaklaşık 1.150TL+KDV’den başlamaktadır. Bu maliyetin içine yapım için gerekli ekipmanlar, sarf malzemeleri, aynaların sırlanması, lojistik gibi maliyetler dahil değildir.
4.5”(11,4cm ayna çaplı), f/5 odak oranına sahip bir teleskopunuz olsun isterseniz maliyetler yaklaşık 700TL+KDV’den başlamaktadır.
Fiyatlar o günün şartlarına göre değişkenlik göstermektedir. Zira 1 teleskopun üretimi için sanayiden alınan malzeme ile 100 teleskopun yapımı için alınan malzeme maliyetleri farklılık göstermektedir. Bu fiyat bizim tasarımımızla bizim üretebildiğimiz maliyet fiyatıdır. Farklı malzemeler, farklı tasarımlar ve farklı optik aksesuarlar kullanılarak daha az veya daha yüksek rakamlara mal edilebilir.
Güncel maliyet bilgilerini öğrenmek için İletişim Formundan iletişime geçebilirsiniz.
TELESKOPLARLA İLGİLİ SIKÇA SORULAN SORULAR
Gezegenleri gözlemlemek için gereken en düşük seviyede teleskop nasıl olmalı?
Bu tamamen sizin ne görmek istediğiniz ve baktığınız şeye algınız ile ilgilidir. Büyük bir teleskoptan bakıp Hubble’ın görüntülerini görmeyi beklerseniz hayal kırıklığına uğrayabileceğiniz gibi, beklentinizin farkında iseniz küçük bir teleskoptan baktığınızda satürn’ün halkalarını görmek bile sizi hayretlere düşürebilir ve beklentinizi karşılayabilir.
Hiç teleskoptan bakmadım, bakınca ne görürüm merak ediyorum?
Teleskoptan ilk kez bakacak iseniz teleskopun başında duran kişi ve kendinizi mutlaka Ay’a bakmak için şartlayın. Zira ilk kez bakan biri olarak yıldızlara bakar iseniz hangi boyutta bir teleskopla bakarsanız bakın çıplak gözle gördüğünüzün aynısını görecek ve hayal kırıklığı yaşayacaksınız. Lakin ilk olarak Ay’a bakarsanız mutlaka Ay’ın kraterlerini görebileceksiniz. Teleskoptan bakıldığında ne göreceğinizle ilgili fikir edindikten sonra gezegenlere akabinde gökada ve bulutsulara bakmanızı tavsiye ederiz. Buraya bir Jüpiter fotoğrafı ilave etsek dahi bu teleskoptan baktığınızda göreceğiniz Jüpiter olmayacaktır. Çünkü teleskopa bağlanan kameralarla çekilen görüntü bizim gözümüzün gördüğünün aynısı değildir. Tırnağınızın yarısı büyüklükte bir Jüpiter göreceksiniz teleskoptan baktığınızda
DİĞER SIKÇA SORULAN SORULAR
Bünyemizde gökyüzü gözlem etkinliği düzenlemek istiyoruz. Ne yapmalıyız?
Ankara/Türkkonut bölgesine 15km çerçevesindeki devlet okullarına ücretsiz gözlem etkinlikleri düzenleyebiliyoruz. Bu km’yi aşan devlet okullarımıza ancak ulaşım sponsoru bulabilirsek gidiyoruz.
Teleskobum var. Nereden başlamalıyım?
Bir teleskobunuz var ve gökyüzü nereden nasıl gözlemlemeye başlayacağınızı bilmiyorsanız size öncelikle Takım Yıldızlarını tanımaya başlamanızı tavsiye ederiz. Bunun için en güzel yöntem hepimizin az çok bildiği Büyük Ayı Takım Yıldızı’ndan başlamaktır. Bunun için bu linkteki yazıdan faydalanarak Büyük Ayı Takım Yıldızı’ndan hareketle kuzeyi işaret eden Kutup Yıldızı (Polaris)’nı bulabilir ve gökyüzünü keşfetmeye başlayabilirsiniz. Akabinde yapmanız gereken ücretsiz Stellarium gökyüzü similasyon yazılımını bilgisayarınıza kurmaktır. Türkçe seçeneği de olan bu kullanımı kolay program yardımı ile takım yıldızlarını, gezegenleri ve diğer gökcisimlerinin yerlerini rahatlıkla bulabilirsiniz. Tarih, konum ve saat bilgisi girerek hangi tarihte ne zaman hangi gök cisimlerini gözlemleyebileceğinizi bu program yardımı ile rahatlıkla planlayabilirsiniz.
Atölyeniz nerede? Ziyarete gelebilir miyiz?
Teleskop Yapım Atölyemiz Ankara Türkkonut’tadır. İletişim Formundan randevu alarak atölyemizi ziyarete gelebilirsiniz. Atölyemiz herkese ücretsiz olarak açıktır.




ben böle bır projenızden doleyı öncelıkle sizi tebrik ediyorum ve kastamonu doğanyurt yibo olarak teleskop istiyorum.çünkü teleskop için cocukları devamlı yatılı olarak okulda kaldığı düşünülürse yibolar bu iş için harıka bır yer..
Selamlar,
Öncelikle, yaşatmaya çalıştığınız evrensel değerler için harcadığınız emeği ve bu konudaki kararlılığınızdan dolayı sizi kutlarım.
“Üretebildiğimiz kadar insanız.” tezinden hareketle, yaşamakta olduğumuz anlamsız yaşama yeni ve gerekli anlamlar yükleme çabanıza hayran olduğumu söylemek isterim. Umarım bu konudan isteğinizi, emeğinizi ve hayal gücünüzü geri çekmezsiniz.
Çalışmalarınızın başarılı olması dileğiyle…
“Kendi kendimizle yarışmadayız gülüm ya ölü yıldızlara hayatı götüreceğiz ya dünyamıza inecek ölüm.” Nazım Hikmet Ran
Not: Eğer İstanbul’da olsaydınız etkinliklerinize ben de katılmak isterdim…
Sevgili Ümit Yongacı, güzel dilek ve düşünceleriniz için çok teşekkür ederim.
Beni isteğimden, emeğimden, tutkumdan, hayallerimden vazgeçirmeyen en büyük 2 şey var. Biri hiç tanımadığım minik arkadaşlarımın evrenle tanıştıklarında gözlerinden saçılan meraklı ışık, diğeri sizler gibi hayallerimi anlayan dostlar. Sağolun, varolun, eksik olmayın… Sevgi ve ışıkla…